Kan şekeri neden ansızın yükselir?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Günümüzde kan şekerini ölçen aygıtlara ulaşımın kolaylaşmasıyla birlikte artık daha fazla insan bedeninin yediği yemeklere nasıl reaksiyon verdiğini takip edebiliyor ve buna nazaran yiyeceklerini ayarlayabiliyor.

Peki bu ölçümler gerekli mi?

Kan şekerindeki ani yükselme nedir?

Yemek yedikten sonra kan şekerinin yükselmesi olağandır. Şayet çok süratli ve büyük oranda bir yükselme olursa, bu gücünüzü, ruh halinizi, açlık düzeyinizi ve vakit içinde de sıhhatinizi etkileyebilir.

Farklı yiyeceklerin bedene farklı tesirleri olabilir, lakin bu, kan şekerinde ani yükselmeye sebep olan yiyeceklerden uzak durmamız gerektiği manasına da gelmiyor.

Bunun yerine karbonhidrat, protein ve liflerce varlıklı bitkisel besinler ve biraz da yağ içeren bir öğün yerseniz bedeniniz gerisini halledecektir.

Ani kan şekeri yükselmesini engellemek için ne yapmalı?

Kan şekerinizdeki fazla ve daima yükselmeleri azaltmak için istikrarlı öğünler ve atıştırmalıklar planlamakla ilgil yardıma gereksiniminiz varsa, aşağıdaki yemek planından ilham alabilirsiniz:

Kahvaltı

Öğle Yemeği

Akşam yemeği

Akşam yemeklerine fasulye ve baklagiller ekleyebilirsiniz.

Zeytinyağı içeren pesto sosunu pilav ya da makarnaya ekleyebilir, protein için zerzevat ve tavuk tercih edebilirsiniz.

Atıştırmalıklar

Meyve ve zerzevatları kuruyemiş ve tohumlar, yoğurt yahut humusla karıştırabilirsiniz. Elma ve tahini karıştırmayı deneyebilirsiniz.

İnsanlar neden karbonhidratı kesiyor?

Sosyal medyada kan şekeri ile ilgili içeriklerin büyük bir kısmı dikkatini karbonhidratları azaltma yahut büsbütün kesmeye yöneltmiş durumda.

Bunun sebebi lifler dışındaki karbonhidratların yendikten sonra glikoza dönüştürülmesi, bu glikozun da kan dolaşımımıza girerek kan şekerimizi yükselmesi.

Kan şekeri yükselince pankreas kandaki bu glikozun hücrelere taşınması için insülin salgılar ve kan şekeri düşer.

Ani şeker yükselmeleri berbat bir şey mi?

Sağlıklı yetişkinlerde kan şekeri yükselmelerinin tesiriyle ilgili az sayıda araştırma yapıldı. Lakin bu yükselmeler çok sık olursa bu “insülin direncine” sebep olabiliyor.

Bu durumda kaslarınız, yağ ve karaciğer hücreleriniz insüline daha dirençli oluyor.

Bu da glikozun kanınızdan hücrelere verimli bir formda aktarılamamasına sebep olur.

Vücut buna daha çok insülin salgılayarak reaksiyon verir.

Zaman içinde kanınızdaki glikoz oranı uzun mühlet yüksek kalırsa, pre-diyabet rahatsızlığı için riskli bir duruma gelebilirsiniz.

Kan şekerindeki büyük ve süratli artışlar daha sonra süratli bir düşüşe sebep olur. Bu da kendinizi yorgun, huysuz ve aç hissetmenize sebep olur.

Bu nedenle tekrar yemek yersiniz.

Seçtiğiniz yiyecekler ekseriyetle kan şekerinizi süratle yükseltecek şeyler olur. Bu da tüm gün sürebilecek bir yükseliş-düşüş döngüsüne sebep olur.

Kan şekeri düzeyiniz ayrıyeten gerilim, uyku, hastalıklar, fizikî aktivite ve hormon düzeylerinden de etkilenebilir.

Gıdalardaki ‘glisemik endeks’ nedir?

Glisemik endeks (GI) bir yiyeceğin kan şekerini nasıl etkilediğini ölçmek için kullanılan bir tabir.

Glikoz 100 kıymetindedir. Öbür tüm yiyeceklerin düzeyi bu kıymetle mukayese edilerek verilir.

Patates, beyaz ekmek, gazlı içecekler üzere işlenmiş rafine karbonhidrat oranı yüksek yiyeceklerin glisemik endeksi yüksek olur. Bu cins yiyecekler kan şekerinde büyük ve süratli bir yükselişe sebep olur.

Fasulye, kuruyemiş ve kepekli tahıllar üzere lif açısından varlıklı, kompleks karbonhidratlar düşük GI kıymetine sahiptir.

Besinleri eşleştirmek kan şekerindeki ani yükselmeleri azaltabilir

Tüm bunlar sadece glisemik endeksi düşük besinler yemeniz gerektiği manasına mı geliyor?

Hayır.

Çünkü istikrarlı ve besleyici bir diyet için tüm besinlere gereksinimimiz var. Ve büyük olasılıkla bu sevdiğiniz yiyecekleri de diyetinizden çıkarmanız gerektiği manasına geliyor.

Kan şekerinde yüksek artışa neden olan yiyecekleri bunun tesirini azaltan yiyeceklerle bir ortada yiyebilirsiniz.

Yüksek lifli yiyecekler yavaş sindirilir ve kan şekerini yavaş yükseltir.

Yağ oranı yüksek yiyeceklerin de sindirimi daha uzun sürer. Bu yiyecekler midenizde daha uzun mühlet kalır ve bu sebeple kan şekerinde daha yavaş bir yükseliş olur.

Protein de benzeri bir tesire sahiptir. Karbonhidratların sindirimini yavaşlatmaya yardımcı olarak kan şekerindeki yükselişi dengeleyebilir.

Kan şekeri düzeyimi takip etmeli miyim?

Yediğiniz her şeyi takip etmenize yahut her öğününüzden sonra kan şekerinizi ölçmenize gerek yok.

Vücudunuz kan şekerindeki değişiklikleri denetim etmek için doğal bir sisteme sahiptir.

Dengeli ve besleyici bir diyet kan şekerinizin gün içinde istikrarlı bir formda kalmasına yardımcı olacaktır.

Bu makale birinci olarak Haziran 2024’te yayınlandı. Şubat 2026’da güncellendi.

Related recipes